HARBIN (Ha'erbin) 哈尔滨

Harbin is de hoofdstad van Heilongjiang in het noordoosten van China. Harbin telt bijna 5 miljoen inwoners. Deze leven voornamelijk van de handel en de industrie. Door de grote Russische invloed op de cultuur en architectuur wordt Harbin soms ook aangeduid als China's Sint Petersburg.

Harbin betekent `Plaats om de visnetten te drogen'. Het gebied is vanaf 1097 door de Nüzhen bewoond. Tijdens de Yuan-dynastie werd de stad tot Harbin herdoopt. Tot het begin van deze eeuw was het een klein vissersdorp aan de Songhua-rivier.

In 1898 werd Harbin een Russisch concessiegebied en kreeg het een Russische wijk. Dankzij de aanleg van de Oostelijke Spoorlijn aan het begin van deze eeuw groeide Harbin snel in omvang. Dit traject verbond de Trans-Siberië spoorlijn via Manzhouli aan de Chinees-Russische grens met Wladiwostok.

Rusland verloor de suprematie in het gebied nadat Rusland in 1905 door Japan was verslagen. Harbin werd meer internationaal en diverse landen vestigden er vertegenwoordigingen. In die tijd kwamen de voedsel en textiel industrie op en ontwikkelde Harbin zich tot het centrum van het noordoosten.

Na de Russische Revolutie van 1917 en de daaropvolgende burgeroorlog vluchtten na 1918 vele zogenoemde Wit-Russen naar Harbin. De stad werd de grootste Russische enclave buiten Rusland. Daaronder waren voormalige tsaristen en aristocraten, maar ook een groep Joden, die later werden aangevuld met Duitse Joden die uit Nazi-Duitsland waren gevlucht. In de twintiger en dertiger jaren woonden er wel 200.000 Russen in de stad.

In 1931-32 veroverde Japan het noordoosten van China en vestigden er na 1935 de marionettenstaat Manzuguo (waarvan Pu Yi ‘keizer' werd). Japan was vooral uit op de grondstoffen.

Na hun capitulatie in 1945 keerden de Russen terug, nu als Geallieerd Leger. Zij verlieten de stad reeds een jaar later. De Chinese communisten kregen de stad als gevolg hiervan reeds op 28 april 1946 in handen. Met het Sovjetleger gingen ook veel voormalige Wit-Russen terug, nadat Stalin hun amnestie had beloofd. Andere Russen en Europeanen emigreerden naar hun land van oorsprong of naar Australië, de USA en Brazilië.

De Russen verdwenen (in 1988 waren er nog maar 30). Toch is de Russische invloed nog steeds zichtbaar in Harbin, vooral ook door de orthodoxe kerken. In de negentiger jaren kwam een nieuwe groep Russisch immigranten naar Harbin, in eerste instantie kleine handelaren, maar later ook investeerders en in toenemende mate toeristen.

Vóór 1949 was Harbin al het belangrijkste voedselverwerkings- centrum van het noordoosten. Sindsdien is de economische activiteit enorm gediversifieerd. Het huidige Harbin is een belangrijk centrum voor de productie van zware machines. 

Russische Architectuur

Het ‘Orientaalse Sint Petersburg' is een mooie stad, vooral door de Russische en Europese architectuur. De Zongyang Straat (vroeger de Kitaiskaia Straat en ook bekend als Centralestraat) biedt een aangezicht van een zakenwijk uit het begin van de 20e eeuw. De straat is 1,4 km lang en een waar architectuurmuseum, met Russische kerken en winkels, barokke en Byzantijnse façades, Franse modehuizen, Amerikaanse snackshops en Japanse restaurants.

In Harbin waren meer dan 15 Russisch-Orthodoxe kerken. Tijdens de Culturele Revolutie (1966-76) werden diverse kerken beschadigd of zelfs helemaal verwoest. Er zijn er 10 overgebleven.

Dongzheng Kerk

Deze orthodoxe kerk aan de Toulong Silu, vlakbij het grote plein, is gebouwd in 1899. Hij werd beschouwd als de fraaiste van de 17 orthodoxe kerken die hier in de Russische concessietijd zijn gebouwd. In deze kerk worden zondags nog steeds diensten gehouden.

Sint Sophiakerk / Architectuurmuseum

De Sint Sophiakerk opende zijn deuren in 1932. Tegenwoordig is de kerk een museum voor de architectuur van Harbin.

Jile Tempel

Omdat de bouw van kerken de fengshui verstoorde werd er door de Chinese inwoners van Harbin geld ingezameld zodat in 1921 de Jinle Tempel, een boeddhistisch klooster, gebouwd kon worden.

IJs- en sneeuwfestival

Het klimaat van Harbin wordt beïnvloed door de koude winden vanuit Siberië. In de zomer is de gemiddelde temperatuur 21 0C maar in de winter -17 0C en kan het zelfs -38 0C worden.

Sinds 1985 wordt in Harbin jaarlijks in januari en februari het IJs- en sneeuwfestival gehouden, in zijn soort het grootste ter wereld. Het begint officieel op 5 januari, maar al ver daarvoor zijn de sculpturen te zien. Vanaf begin november zijn de artiesten, tegenwoordig uit vele landen in de wereld, aan het werk Er zijn twee festivalterreinen.

Op het Zonne-eiland (een recreatiegebied aan de overzijde van de Songhua-rivier) zijn enorme sculpturen van sneeuw te zien. Op het Zonne-eiland (Taiyangdao) stonden vroeger de villa's van de rijken. Nu is het een openbaar park. In de zomer is het te bereiken met een pontje vanaf het Waterbeheersingsmonument.

Het hoofdterrein is "Ice and Snow World" in het Zhaolin Park, dat iedere avond open is. Hier zijn allerlei enorme gebouwen van ijs te zien, maar ook sculpturen van fabelachtige dieren en andere beelden. Ze zijn fraai uitgelicht, waardoor een sprookjesachtige sfeer ontstaat. In de Zhaolin Tuin is een tentoonstelling van ijslantaarns.

Voor de echte liefhebbers van kou is het mogelijk om ook in de winter te zwemmen in de Songhua-rivier.

Yabuli

Tijdens de festivalmaanden is het mogelijk om te gaan skiën in Yabuli. De faciliteiten zijn redelijk, ook omdat China's Olympische sporters hier trainen en er wedstrijden worden gehouden. Het is echter geen piste voor echte beginners, ook omdat de pist behoorlijk ijzig kan zijn.

De Winterspelenvan 2010 liep Harbin mis, maar de Universiade van 2009 zal hier wel plaatsvinden.

Harbin Zomer Muziekfestival

Om de twee jaar wordt er begin augustus een tiendaags muziekfestival gehouden. Er zijn concerten met orkesten vanuit de hele wereld. In 2008 begint het festival op 6 augustus.

Waterbeheersingsmonument

Dit monument aan de zuidelijke oever van de Songhua-rivier herdenkt de vele duizenden die door de eeuwen heen hun leven hebben verloren bij overstromingen. De meest recentelijke grote overstroming dateert uit 1957, toen de rivier drie meter boven straatniveau kwam.

Kinderpark

Dit in 1956 aangelegde park (Ertong Gongyuan) ligt aan een zijstroom van de Songhua. Het heeft een miniatuurspoorlijn van 1,2 km lengte met twee stations (Beijing en Harbin), die door en voor kinderen onderhouden wordt. Er kunnen 190 passagiers tegelijk mee. De rit duurt 20 minuten.

Provinciaal Museum

Het Provinciaal Museum (Heilongjiangsheng Bowuguan) van Heilongjiang ligt tegenover het International Hotel aan de Hongjun Lu 44 in de wijk Nangang. Het is gebouwd in 1923 en heeft een grote collectie historische voorwerpen en fossielen. Bijzonder interessant zijn de prehistorische dieren.

Dierentuin

De dierentuin is in 1954 geopend. Het is een ruim park aan de Hexing Lu in de wijk Dongli. Er zijn meer dan honderd verschillende diersoorten, waaronder roodgekroonde kraanvogels, sika's en rendieren. De dierentuin staat bekend om het succesvol voortplanten van de zeldzame noordchinese tijger.

Pingfang

Harbins meest macabere attractie ligt ongeveer 30 km buiten de stad. Te Pingfang hadden de Japanners tijdens de tweede wereldoorlog een geheim onderzoeksinstituut, Unit 731,waar gevangenen met dodelijke virussen werden ingeënt, levend werden gevild of langzaam werden bevroren. Toen de Amerikanen hier kwamen, kreeg iedereen die hieraan had meegewerkt amnestie in ruil voor de gegevens die zij verzameld hadden. Het instituut is nu geopend voor het publiek als museum.