QUANZHOU 泉州

De havenstad Quanzhou ligt in de provincie Fujian, 196 km ten zuiden van Fuzhou en 106 km ten noorden van Xiamen. Quanzhou is een prefectuur met een totale bevolking van 7,5 miljoen mensen. In de stad zelf wonen slechts 185.000 mensen. Quanzhou ligt aan een verzilte baai in het hart van het Minnan-gebied (Minnan = ten zuiden van de Min-rivier). Quanzhou was vroeger een belangrijke haven, een van de toegangspoorten tot China. Heden ten dage is Quanzhou bekend om zijn cultuurhistorisch erfgoed.

Quanzhou is een prima plaats om wandelend te verkennen. Vele huizen en winkeltjes langs de smalle zij¬straten en stegen dateren nog uit de Ming- en Qing-tijd (1368-1912). In de stad staan vele tempels, waarvan we vele in recente jaren zijn gerestaureerd.

Het klimaat van Quanzhou is subtropisch. De zomertemperatuur bereikt vaak 32°C, terwijl het in januari en februari zelden kouder dan 4°C wordt. In juli-september is er kans op tyfonen langs de kust.

Quanzhou was al in de Tang-dynastie (618-906) een ommuurde stad. Tijdens de Song (960-1279) was er een bloeiende buitenlandse handel en vestigden zich vele buitenlandse kooplieden in de stad. Begin 14e eeuw telde Quanzhou een half miljoen mensen en was het de grootste haven van Azië. Er was een kleine christelijke en een grote islamitische gemeenschap, afkomstig uit West-Azië. Marco Polo stond verbaasd over de grote rijkdom en bedrijvigheid van de stad.

Na de grote ontdekkingsreizen van Zheng He besloot de Ming-keizer in de 15e eeuw om China af te sluiten voor het buitenland. Bovendien verziltte te haven. Quanzhou raakte in een neergaande lijn. De overgang van de Ming naar de Qing in de 17e eeuw ging gepaard met veel strijd in Fujian. Dat zorgde voor een grootscheepse emigratiegolf naar Taiwan en Zuidoost-Azië.

In de 20e eeuw bleef Quanzhou aan de zijlijn staan wat betreft modernisering. Daardoor bleven vele oude gebouwen bewaard. Pas de laatste decennia is er sprake van ontwikkeling, deels gestuurd vanuit de overheid, deels door de investeringen van Overzeese Chinezen wier voorvaderen uit dit gebied komen.

Kaiyuan Tempel

De Kaiyuan is een grote en buitengewoon fraaie boeddhistische tempel. Hij dateert uit 686, maar werd, na een brand, in de 14e eeuw herbouwd. Toen leefden er meer dan duizend monniken.

De enorme Hoofdzaal bevat honderd pilaren. In de zaal staan vijf gouden Boeddha's en beelden van de 18 arhats (leerlingen van Boeddha) en talrijke Bodhisattva's. Langs de balken zijn 24 apsaras te zien, een Indiaas motief dat in Chinese tempels zelden voorkomt. Ook zijn er steengravures in Brahmaanse stijl te bewonderen. Deze wijzen op de historische banden van Quanzhou met de hindoeïstische en boeddhistische naties van Zuidoost-Azië.

Via een poort bereikt u een binnenhof met een 1300 jaar oude moerbeiboom. In de Ganlu Ordinatiezaal staan een groot sandelhouten beeld van Vairocana, vier paren krijgshaftige bewakers en een tweede reeks apsaras, die muziekinstrumenten bespelen.

Tweeling Pagodes

Voor de Kaiyuan Tempel is een terras, de Yuetai. Daarop staan 200 meter van elkaar de Tweeling Pagodes (Shuang Ta), achthoekige pagodes van vijf verdiepingen. De 48 meter hoge oostelijke Zhenguo Pagode werd in 865 van hout gebouwd, maar is in 1250 in steen herbouwd. De 44 meter hoge westelijke Renshou Pagode dateert uit 916 gebouwd en is in 1228 herbouwd. Het zijn de grootste stenen pagodes van China.

Op de begane grond van de Oostelijke Pagode zijn uitgesneden taferelen uit het leven van Sakyamuni, de historische Boeddha. De Westelijke Pagode is versierd met vogel- en bloemmotieven.

Chengxin Pagode

De Chengxin Ta markeerde vroeger het centrum van de stad. De kleine pagode is 8 meter hoog en staat aan een steegje.

Historisch Museum van de Buitenlandse Handel

Ten oosten van de Kaiyuan Tempel is het Historische Museum van de Buitenlandse Handel (Quanzhou Haiwai Jiaotong Shibowuguan). De handel bestond eeuwenlang uit voornamelijk luxe goederen. De belangrijkste importen waren specerijen, kleurstoffen, katoen, goud, zwaarden, rinoceroshoorn, ivoor, edelstenen en pauwenveren. De centrale regering moedigde de export van zijde en porselein aan, maar kon het wegvloeien van edelmetalen als goud, zilver en koper niet tegenhouden. In de Song (1127-1279) werd de overzeese handel bevorderd, o.a. door beloningen voor nieuwe uitvindingen in de scheepsbouw uit te loven en een marine op te bouwen om de koopvaardijschepen te beschermen. Ming-keizer Yong Le zond tussen 1405 en 1433 zeven expedities uit, die geleid werden door de paleiseunuch Zheng He. De vloten zeilden naar Zuid¬oost-Azië, Sumatra en Java, India, de Perzische Golf, de Rode Zee en Oost-Afrika. Deze expedities kwamen met de dood van Yong Le tot een einde, zowel vanwege de kosten, als vanwege het verzet van de hoge ambtenaren die jaloers waren op de macht van de eunuchen. China's dagen als grote zeenatie waren voorbij. De Ming keerde zich naar binnen.

In het museum wordt ook aandacht geschonken aan de geschiedenis van de Arabieren in Quanzhou. Zo staat hier een aantal Arabische graftombes van kooplieden die hier tijdens Quanzhou's bloeiperiode handel dreven. Zij kwamen meestentijds uit het Midden-Oosten, net als vele matrozen die de schepen bemanden.

Qingjing Moskee

Eens woonden er 10.000 mensen uit Perzië, Syrië en Zuidoost-Azië in het zuiden van de stad. De meesten waren moslims. Hierdoor telde Quanzhou in zijn bloeiperiode verschillende actieve moskeeën. De Qingjing (Zuiverheid) Moskee uit 1009 is een kopie van een moskee in Damascus. Hij is in 1310 in Syrische stijl gerenoveerd door een man, genaamd Ahmed van Jeruzalem. Er resten nog de poorten, het Fengtian Altaar en de Mingshan Kamer. Op de hoofdpoort is het Terras van het Bekijken van de Maan. Hier werd de begindatum van de Ramadan bepaald en afgekondigd. Van het Fengtian Altaar zijn slechts vier stenen muren overgebleven. Achter het altaar is de (in de 20e eeuw herbouwde) Mingshan Kamer, met muren ingelegd met citaten uit de koran in het Arabisch uit de Song- en Yuan-dynastie. In de moskee is een klein museum met uitleg in het Engels over de moslims en de islamitische gewoonten.

De moskee staat in een buurt waar nog steeds enkele duizenden moslims wonen. Kleedt u zich bij een bezoek aan de moskee met een lange broek en een hemd dat de schouders bedekt.

Guandi Tempel

De fraai gedecoreerde Guandi Miao is gewijd aan Guan Yu, een gedeificeerde krijgsheer uit de periode van de Drie Rijken, die geworden is tot de God van de Krijgskunst.

Mazu Tempel

Tianhou of Mazu is de Godin van de Zeevaarders en dus is dit in Quanzhou al eeuwenlang een drukbezochte tempel.

Qingyuanshan

Circa 3 km ten noorden van Quanzhou is de Qingyuan-heuvel, met talrijke grotten en bronnen, stenen tempels, gedenktekens en fraaie voorbeelden van in rots gegraveerde kalligrafie, vele uit de Song-dynastie. Aan de westkant staat de Laoyunyan (Rotsbeeld van de Oude God), een vijf meter hoog stenen beeld van Lao Zi, de stichter van het Daoïsme, uit de Song-dynastie. Vanaf de top van de Qingyuanshan heeft u een fraai uitzicht over het omringende platteland.

Lingshan

Nog iets verder naar het noorden is de Ling-berg. Op de top is de 50 ton wegende 'Bewegende Rots', die door zijn vorm tot wiebelen is te brengen. Op de helling van de Lingshan is een tweetal Arabische graftombes. Dit zouden de tombes zijn van twee discipelen van Mohammed die gezonden waren om de Chinezen te bekeren. De tombes dateren uit het einde van de Zuidelijke Song-dynastie. Zij worden door de plaatselijke islamitische gemeenschap vooral tijdens het Festival van Corban (Kleine Bairam Festival) bezocht. Het zijn geen gewone graftombes, maar ze beschikken over een unieke architectonische stijl met een moskee ervoor.

Huapiaoshan

De Huapiao-berg ligt 5 km ten zuidwesten van Quanzhou. Aan de voet staat de kleine Cao An Tempel. De iconografie van de tempel toont manicheïstische invloed. Het Manicheïsme (een mengeling van Zoroastrisme, Christendom en volksgeloof uit het Midden-Oosten) kwam in de 7e eeuw langs de Zijderoute naar China. De tempel is tijdens de Song-dynastie voor het eerst gebouwd. Er is ook een bas-reliëf van een manicheïstisch figuur.

Jiurishan

De Jiuri-berg ligt in een westelijke voorstad, 5 km van Quan¬zhou, aan de noordelijke oever van de Jinjiang. De berg is vanaf de Tang-dynastie een geliefkoosde plek voor kluizenaars om zich terug te trekken. Hij was vroeger bezaaid met tempels. Er is nog een groot boeddhabeeld van 6 meter dat waarschijnlijk uit de 10e eeuw stamt. De rotsen zijn bedekt met inscrip¬ties die om gunstige windrichting vroegen voor de boten die zouden uitvaren.

Bruggen

De Luoyang Brug uit 1059 overspant de Luoyang-rivier, 10 km ten noordoosten van Quanzhou. Hij biedt toegang tot Hui'an, dat sinds de 10e eeuw beroemd is vanwege zijn steengraveerders. Langs de 834 meter lange brug en aan beide uiteinden staan prachtige voorbeelden van hun ambachtskunst.

De Wuli Qiao (Brug van Vijf Li) is gebouwd tussen 1138 en 1151. Hij is meer dan 2000 meter lang en was in de Middeleeuwen de langste stenen brug ter wereld.

De Fu Brug ligt ten westen van Quanzhou en overspant de Xun-rivier. Hij is meer dan 270 meter lang en 5½ meter breed en is in 1160 gebouwd.

Graftombe van Koxinga

Te Na'an, ongeveer 25 km ten noordwesten van Quanzhou ligt de graftombe van Zheng Chenggong (Koxinga). Hij was een piraat die zich in het midden van de 17e eeuw bij de verslagen Ming-strijdkrachten schaarde. Hij bestreed de Manzu's en veroverde in 1662 met 800 oorlogsschepen Taiwan op de Nederlanders.