TURPAN تۇرپان‎ / 吐鲁番 (Tǔlǔfān)

Turpan is een oasestad in Xinjiang. Turpan ligt 154 meter onder zeeniveau en is de laagst gelegen stad ter aarde. Turpan ligt 200 km ten oosten van Urumqi en is bereikbaar via een uitstekende weg. Het treinstation Daheyon (Turpan Zhan) ligt 58 km van de stad.

De temperatuur kan hier in de zomer dan ook aanzienlijk oplopen, in China zelf staat Turpan bekend als een van de 'vijf bakovens'. De oase beslaat een gebied van 50.000 km² en is beroemd om zijn druiven en meloenen.

Turpan was een belangrijke halteplaats aan de Zijderoute; hier gingen de zuidelijke en de noordelijke routes uiteen. Het kleine Turpan heeft net als Kashi een exotisch karakter, meer dan Urumqi. De bazaar, de moskeeën, de ezelkarren, mannen en vrouwen met hun kleurrijk geborduurde hoofddeksels en de af en toe voorbijtrekkende kamelenkaravaan laten zien: we zijn onmiskenbaar in Centraal-Azië. Dit Turpan vindt u rond de bazaar en de oude moskee, daarnaast is Turpan ook een moderne stad, met een door druivenranken overdekte passage in het centrum.

Emin Moskee

De grote, prachtige Emin Moskee is de trots van Turpan. Hij is in 1776 gebouwd in opdracht van de toenmalige Khan van het koninkrijk Turpan, Suleiman Hoja. Het is een grote, prachtige moskee in Afghaanse stijl met een enkele minaret. De minaret is rond, versmalt zich naar de top toe, en is 44 meter hoog. Naast de moskee zijn geometrische gevormde graven. Opzij van de moskee zijn de muurresten te zien van een oude citadel, het Turpan van rond de 14e/15e eeuw.

Grote Moskee

De Grote Moskee staat niet ver van de bazaar. Het is een oude (al is dat niet duidelijk zichtbaar) moskee met een poort. 'Ongelovigen' mogen de gebedshal niet in. In de buurt van de moskee ziet u het traditionele Turpan; hier wonen de Uyguren in hun traditionele lemen huizen.

Genezend Zand

Het 'Healing Sand' is een grote zandhoop en vlakte in de buitenwijken van Turpan. Het ziet er niet aantrekkelijk uit; het zand is niet wit, maar grijs. Naar verluid is een zandbad zeer effectief bij dermatologische aandoeningen. In de zomermaanden zijn er soms honderden mensen die een zandbad nemen. Er zijn zelfs speciale medische reizen vanuit Japan naar deze plek.

Karez Museum

Turpan wordt geïrrigeerd door een stelsel van ondergrondse kanalen, die de schaarse neerslag en gesmolten sneeuw van de dichtbij gelegen Tian-bergen vervoeren. Het is mogelijk om hier een indruk te krijgen van dit eeuwenoude Karez-systeem. In de nieuwe, modern opgezette, tentoonstellingshal ziet u een grote maquette van Turpan en omgeving waarin het systeem wordt uitgelegd.

Turpan Museum

Het kleine Turpan Museum heeft drie tentoonstellingszalen. Beneden is een zaal met opgegraven voorwerpen uit diverse tomben (i.h.b. uit Astana) en uit Gaochang en Jiaohe. Het is slecht verlicht, er is geen Engelstalige uitleg en de artefacten zijn niet zeer bijzonder. In een tweede, grotere, zaal is een paleontologische expositie, met enkele opgezette geraamten van dinosaurussen, kennelijk bijzonder. De derde zaal is boven en hier staan kisten met circa 10 mummies.

Vlammende Bergen

Ten oosten van Turpan strekken de Vlammende Bergen (Huoyanshan) zich uit. De Vlammende Bergen of Kizilatak (Uygurs voor `Rode Berg') zijn 100 km lang en 10 km breed en paarsbruin van kleur. De hoogste heuvel is nabij Shengjinkou en ligt 851 meter boven zeeniveau. In de zomerse middagzon lijkt het volgens de overlevering of de bergen in brand staan - vandaar de naam. In werkelijkheid vlammen ze zelden. De Vlammende Bergen danken hun naam aan een passage uit de beroemde klassieke roman `Pelgrimstocht naar het Westen'. Aan de voet van de 'Flaming Mountains' ligt het pittoreske Uygur-dorp Tuyog.

Bezeklik Grotten

Circa 40 km ten oosten van de stad, tussen de Vlammende Bergen, is Bezeklik. De Bezeklik Duizend Boeddha Grotten zijn gemaakt in een helling die over een riviervallei uitziet. Er zijn in totaal 64 grotten van de 6e-13e eeuw, die voornamelijk Tang-fresco's bevatten. De grotten zijn slechts tot een paar meter diep; warme kleding is dus niet nodig. Een zaklamp is wel erg handig. De meeste grotten zijn in zeer slechte staat als gevolg van vernietigingen door moslims (nota bene: Turpan was tot zeer laat boeddhistisch; pas in de 14e eeuw kreeg de islam er overwicht) en plunderingen door Westerse avonturiers in de eerste helft van de 20e eeuw.

Astana

Ten zuiden van de Vlammende Bergen liggen de Astana Boeddhistische Graftombes. Het zijn de graven van de overleden uit Gaochang en dateren van de 2e tot de 8e eeuw. Drie tombes zijn voor het publiek geopend. Daarin zijn enkele schilderingen en twee gedroogde lichamen te zien.

Jiaohe

Even ten westen van Turpan is Jiaohe, de ruïne van een oude citadel uit de Han-dynastie, die werd gebruikt om de uiterste grens van het Chinese rijk te verdedigen. Jiaohe was tussen de 2e en 5e eeuw de hoofdstad van het koninkrijk Che Si Qian. De stad werd in de 13e eeuw door de Mongolen volledig verwoest. Het is nog steeds een verlaten, maar prachtige plek in de woestijn.

Gaochang

Ongeveer 46 km ten zuidoosten van Turpan markeren de ruïnes van Gaochang (Uygours: Kharak Hoja) een tweede garnizoenstad uit de Han-dynastie. In 327 werd de prefectuur Gaochang gevestigd. Juqu Wuwei, de broer van de Noordelijke Liang-heerser Juqu Maoqian, stichtte hierop het koninkrijk Gaochang. Na de val van de Noordelijke Liang in 439 regeerden verscheidene koningen successievelijk over het onafhankelijke en behoorlijk machtige Gaochang Rijk. In 640 accepteerde Gaochang de suzereiniteit van de Tang-dynastie. In de bloeitijd, van de 7e-13e eeuw, woonden er 30.000 mensen in Gaochang. De stad werd door de Mongolen in de 13e eeuw ingenomen en daarna verlaten. Gaochang is de grootste van de `verloren steden' langs de Zijderoute. De ruïnes zijn gebouwd op löss. De stad heeft een vierkante muur van aangestampte aarde met een perimeter van ongeveer 5 km, die een gebied van ongeveer 2 km² omsluit.  De muren zijn nog goed zichtbaar, evenals de tempel in het zuidwestelijke deel.

Druivenvallei

Het is mogelijk om de 'Grape Valley, een coöperatie (voorheen volkscommune) te bezoeken waar druiven worden verbouwd. De druiven uit deze streek zijn befaamd omdat ze pitloos zijn en bijzonder zoet van smaak. Het land wordt ook hier geïrrigeerd middels het Karez-systeem. De Druivenvallei is aardig, maar wel nogal commercieel en op toeristen ingesteld.